Jak ćwiczyć szwedzką wymowę? Z jakich materiałów korzystać?

Na początku nauki szwedzkiego to właśnie wymowa sprawia wielu osobom najwięcej trudności. O tym, dlaczego wymawianie szwedzkich zdań to niełatwe zadanie, pisałam już w artykule o wymowie szwedzkiej. Dziś skupię się na metodach nauki poprawnej wymowy szwedzkiej. Polecę Wam też dużo ciekawych materiałów!

1. DUŻO SŁUCHAJ

To chyba nikogo nie zdziwi, ale na początku należy bardzo dużo słuchać, aby następnie móc poprawnie wymawiać dane głoski. Musimy dać jakiś wzór naszemu uchu, aby móc to później naśladować. Można słuchać dialogów w podręczniku, audycji radiowych lub oglądać telewizję szwedzką. Więcej o tym, czego słuchać i co oglądać pisałam w artykułach:
Czego słuchać po szwedzku?
Co oglądać po szwedzku?

Często w podręcznikach dla początkujących są sekcje poświęcone wymowie, na przykład w podręczniku Mål 1. Wydawnictwo tego podręcznika udostępniło też ćwiczenia online:

Są też podręczniki poświęcone ćwiczeniu wymowy:

  • Uttalsboken – podręcznik podzielony na sekcje, w których ćwiczone są poszczególne głoski, ale też akcent oraz intonacja wyrazów i zdań.
  • Skepp ohoj! – podręcznik podzielony na 10 rozdziałów, w których trenowane są różne głoski szwedzki na zasadzie par minimalnych, np. ful – full, matt – mått, ale też są całe zdania z wykorzystaniem danych dźwięków.

Są rozbudowane strony internetowe poświęcone wymowie szwedzkiej:

Tu sprawdzisz wymowę poszczególnych wyrazów:

  • LEXIN – słownik języka fińskiego, w słowniku wpisujemy słowo i klikamy LYSSNA
  • Forvo – strona z nagraniami nagranymi przez rodowitych Szwedów

2. OBSERWUJ USTA SZWEDÓW

Nie zawsze słuchanie nagrań wystarczy. Jeśli jesteśmy osobami dorosłymi, nasz aparat mowy już nie jest tak elastyczny oraz często nie słyszymy różnic w różnych dźwiękach. Wtedy może pomóc właściwe ustawienie ust, zębów i języka. Dlatego warto oglądać nagrania wideo, pokazujące właściwe ustawienie aparatu mowy. Poniżej są przykładowe nagrania na Youtube, na których możemy usłyszeć i zobaczyć, jak poprawnie wymawiać głoski oraz jak poprawnie akcentować i intonować.

3. POWTARZAJ

Oprócz słuchania i obserwowania ust, należy też samemu dużo mówić, aby dostroić aparat mowy. W szwedzkim pojawiają się głoski, których nie ma w języku polskim i musimy nauczyć się je wypowiadać. Można to porównać do rozstrojonej gitary. Słuchając wzoru i naszej wymowy odpowiednio dostrajamy dźwięk, aby jak najbliżej zbliżyć wymowę do wzoru. Nie należy się śpieszyć. Warto nawet przesadnie wymawiać (np. mocno rozciągać kąciki ust przy wymawianiu „e”, albo bardzo wyraźnie akcentować). Najpierw warto się skupić na odseparowanych pojedynczych dźwiękach, następnie na słowach, a potem na całych zdaniach.

Na początku można zacząć od powtarzania za nagraniem. Powtarzając naśladujemy usłyszany wzór. To szczególnie dobrze się sprawdza przy wymawianiu pojedynczych słów, w parach minimalnych lub krótkich zdaniach. Na dwa sposoby możemy powtarzać za nagraniem:
– Pierwszy najpopularniejszy sposób polega na powtarzaniu słowa lub zdania, czekając na przerwę w nagraniu lub samodzielnie zatrzymując nagranie.
– Drugi sposób polega na powtarzaniu dłuższych wypowiedzi za mówcą bez zatrzymywania nagrania. Ta metoda zwana jest po angielsku „shadowing”, która wymaga większej koncentracji (powtarzamy natychmiast po usłyszanej treści i jednocześnie słuchamy kolejnej wypowiedzi!). Technika „shadowing” pomaga w ćwiczeniu naturalnego tempa mówienia oraz poprawia nie tylko wymowę poszczególnych głosek, ale też akcent i intonację.

4. CZYTAJ NA GŁOS

Znając prawidłowy wzór wymowy, możemy ją ćwiczyć na przykład czytając teksty na głos. Można zacząć od prostych tekstów z podręczników, do których dołączone jest nagranie audio. Stopniowo można przejść do czytania tekstów bez załączonego nagrania. Wymowę nieznanych słów można sprawdzić na  stronach: LEXIN lub Forvo.

Czytając tekst na głos słowo pisane pomaga przypomnieć zasady i lepiej się skupić na poszczególnych słowach, ale może często utrudnić zachowanie właściwej melodii i dynamiki zdania.

5. MÓW SWOBODNIE

Ludzie często mają inny sposób wymowy przy powtarzaniu, przy czytaniu czy też przy swobodnej mowie. Spontaniczna rozmowa może początkowo być trudniejsza, ponieważ skupiamy się też na drugim rozmówcy i często zapominamy o regułach wymowy. Ale to właśnie poprawna wymowa w swobodnej rozmowie jest naszym celem. Im częściej będziemy świadomie używać zasad wymowy w rozmowie, tym szybciej ona zostanie przez nas przyswojona i używana w sposób automatyczny. Tak samo, gdy będziemy ignorować zasady wymowy i będziemy ciągle popełniać te same błędy, zostaną one utrwalone i ciężko będzie się ich pozbyć.

6. KONTROLUJ SWOJĄ WYMOWĘ

Mówiąc w języku szwedzkim bardzo uważnie przysłuchuj się temu, jaki dźwięk wydobywa się z Twoich ust. Można nagrać siebie mówiącego w danym języku, a potem odsłuchać i wychwycić, które kwestie sprawiają najwięcej problemów. Można też zapytać rodowitych Szwedów, co sądzą o naszej wymowie, np. korzystając, z takiej możliwości na stronie HiNative, na której rodowici użytkownicy języka poprawiają nasze błędy i pomagają nam rozwiązać różne zagwozdki językowe.

Monika

Monika

Języki obce od zawsze były moją pasją. Przyjemność sprawiała mi ich nauka, ale również nauczanie innych. Dlatego od ponad dziesięciu lat organizuję kursy językowe i tworzę materiały dydaktyczne, w tym kursy online i ebooki.

Może Ci się również spodoba

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.